Cô Cả Núi Dùm

Thông tin cơ bản

Cô Cả Núi Dùm là ai?

Cô Cả Núi Dùm là một vị tiên cô vĩ đại, đứng đầu trong số Thập nhị Tiên nàng, đồng thời cũng là thánh cô bản đền bản cảnh, ngự tại Đền Dùm (cùng với cô bé Núi Dùm). Hiện nay, thông tin về cô vẫn còn rất hạn chế.

Thần tích Cô Cả Núi Dùm

Thánh Cô tại Đền Dùm, Tuyên Quang, được biết đến như một thánh cô bản đền bản cảnh, ngự trên Đền Dùm. Trong các nghi lễ cúng tế liên quan đến sơn lâm, Cô được thỉnh về với danh hiệu Thánh Cô Đệ Nhất Sơn Tinh, hay còn gọi là Cô Cả Sơn Trang, Cô Nhất Núi Dùm.

Thời gian khánh tiệc

Khánh tiệc Cô Cả Núi Dùm diễn ra vào ngày 21 tháng 7 âm lịch hàng năm, cùng với tiệc Mẫu Tuyên Quang.

Hầu giá Cô Cả Núi Dùm

Cô Cả Núi Dùm rất ít khi ngự đồng. Chỉ những ai đến Tuyên Quang, về Đền Dùm mới thường thỉnh cô ngự giá. Khi về đồng, cô mặc áo tứ thân màu xanh, chít khăn mỏ quạ giống như Cô Đôi Cam Đường, tay cầm quạt, cổ và tay đeo kiềng vàng.

Bản văn thỉnh Cô Cả Núi Dùm

Khi hát văn, cung văn dâng thỉnh cô hay hát rằng

“Sông Lô nước lượn lưng đèo
Có cô Đệ Nhất tiền triều hiển linh
Thoi bán nguyệt hiện hình bẻ lái
Cảnh núi Dùm sớm tối vào ra
Tuyên Quang chính quán quê nhà
Phố phường xum họp gần xa tiếng đồn…”

Trong một khoa cúng sơn trang:

“Núi Dùm Cô Cả thiêng thay
Anh linh giảng ứng về đây ngự đồng
Tài kiêm lục trí thần thông
Sơn lâm các động tung hoành anh linh.”

Trong văn thỉnh Thập nhị tiên nàng Sơn Trang:

“Đệ nhất sơn tinh,
Con cung thỉnh mời cô đệ nhất sơn tinh,
Tính hay sung ngải bạn cùng cỏ hoa”